Sprawozdanie merytoryczne za rok 2018

W roku 2018 zadania statutowe Fundacji Karaimskie Dziedzictwo były realizowane przez następujące działania i inicjatywy:

 

W dn. 5.01.2018 zorganizowano Jubileusz z okazji 90. urodzin Emanuela Łopatto z udziałem członków Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo, w tym występ Karaimskiego Zespołu Folklorystycznego Dostłar ze specjalnym programem, który powstał dzięki częściowemu dofinansowaniu ze środków FKD zgodnie z Uchwałą Zarządu nr 1/4/2017 z dn. 16.12.2017 r.

W ramach działalności edukacyjnej Fundacji Karaimskie Dziedzictwo podejmowano następujące aktywności:

  • w dn. 17.01.2018 Adam Dubiński, Prezes Zarządu FKD wygłosił wykład dla studentów I roku studiów dziennych pedagogiki Wydziału Nauk Społecznych Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego przybliżający słuchaczom mniejszość karaimską, ze szczególnym uwzględnieniem działalności oświatowej i kulturalnej jej członków w dwudziestoleciu międzywojennym i współcześnie.
  • w dn. 17.03.2018 w ramach Warsztatów Akademickich Programowego Ruchu Odkrywców Związku Harcerstwa Polskiego Adam Dubiński, Prezes Zarządu FKD poprowadził warsztat dla harcerzy-studentów z terenu całej Polski z zakresu wiadomości o Karaimach, ich historii, religii, kulturze i języku. Celem warsztatu było podniesienie kwalifikacji uczestników pracujących z dziećmi i młodzieżą w zakresie wychowania obywatelskiego.
  • Kolejne wykłady nt. Karaimów, ich historii, religii i oświaty dla studentów Wydziału Nauk Społecznych Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego Prezes Zarządu FKD, Adam Dubiński, wygłaszał w dn. 26.03.2018, 21.11.2018 oraz 9.12.2018 r .

W dn. 1.02.2018 Fundacja Karaimskie Dziedzictwo podpisała Umowę o Współpracy z Wolskim Centrum Kultury w Warszawie, w ramach której WCK udostępnia sale na potrzeby prób i występów Karaimskiego Zespołu Folklorystycznego Dostłar, a Fundacja Karaimskie Dziedzictwo ma popularyzować wiedzę o Karaimach. Jednym z przejawów tej współpracy była prezentacja mniejszości karaimskiej w ramach dorocznej Nocy Świątyń w dn. 22.09.2018 r. w oddziale WCK przy ul. Obozowej 9 w Warszawie (Uchwała Zarządu Fundacji nr 3/2/2018), podczas której członkowie Zarządu FKD wygłaszali prelekcje i odpowiadali na pytania zgromadzonej publiczności. Część informacyjno-dyskusyjna spotkania poprzedzona została występem Zespołu Dostłar. Wg informacji uzyskanej od organizatora Nocy Świątyń w imprezę poświęconą Karaimom odwiedziło ponad 130 osób. W ramach współpracy FKD z WCK warszawskiej społeczności Karaimów została udostępniona sala przy ul. Gibalskiego na spotkanie w dniu 20.09.2018 z okazji święta karaimskiego.

W dn. 14.03.2018 r. odbyło się spotkania w Szkole Głównej Gospodarstw Wiejskiego w Warszawie w ramach cyklu Bliscy, Znani i Nieznani organizowanego przez Prof. Teresę Zaniewską – Pełnomocnika Rektora ds. Kultury Regionów Wiejskich. Spotkanie współorganizowane przez Fundację Karaimskie Dziedzictwo i Związek Karaimów Polskich nosiło nazwę Kresowe losy polskich obywateli – Karaimi. W ramach panelu dyskusyjnego głos zabierali prof. Szymon Pilecki, Emilia Maria Zajączkowska-Łopatto, Anna Sulimowicz, Adam Dubiński. Licznie zgromadzona publiczność wysłuchała m.in. opowieści o wojennych oraz powojennych losach i migracjach Karaimów. Po prelekcjach i dyskusji zebrani obejrzeli występ Karaimskiego Zespołu Folklorystycznego Dostłar w programie opartym na autobiograficznej książce Emanuela Łopatto pt. Byle na Zachód.

Zarząd postanowił o wzięciu udziału Fundacji Karaimskie Dziedzictwo w projekcie wydania przez Zakład Turkologii i Ludów Azji Środkowej Wydziału Orientalistycznego Uniwersytetu Warszawskiego dzieł prof. dr hab. Tadeusza Majdy, ucznia wybitnego Karaima, turkologa i karaimoznawcy prof. Ananiasza Zajączkowskiego, dotyczących języka i literatury Turków, a także innych ludów tureckich oraz kultury Orientu. Ze strony Fundacji zapewniany jest wkład merytoryczny w zebranie i opracowanie redakcyjne rozproszonych drobnych prac profesora, jak też pokrycie kosztów związanych z pozyskaniem materiału ilustracyjnego (Uchwała Zarządu Fundacji nr 2/1/2018).

W ramach statutowej działalności edukacyjnej w dn. 29.05.2018 prezes Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo spotkał się z amerykańskimi studentami uczestnikami zajęć  pn. „Poles Apart: Identity, Diversity, Tolerance” zorganizowanych przez uczelnię Collegium Civitas w Warszawie. Podczas spotkania Adam Dubiński oprowadził studentów z USA wraz z ich opiekunem po Cmentarzu Karaimskim w Warszawie przybliżając pochodzenie, religię i język polskich Karaimów.

Podobny cel przyświecał zorganizowaniu przez Fundację Karaimskie Dziedzictwo karaimskiego stoiska prezentacyjnego, popularyzującego wiedzę o mniejszości karaimskiej i występu Zespołu Dostłar podczas International Festival of Warsaw - Family picnic w dn. 9.06.2018 r. (Uchwała Zarządu Fundacji nr 3/1/2018).

Zgodnie z Uchwałą Zarządu nr 2/2/2018 r. Fundacja Karaimskie Dziedzictwo zorganizowała i sfinansowała sesję fotograficzną Zespołu Dostłar w dn. 16.06.2018 r. w ogrodach Muzeum Łazienki Królewskie.

W roku 2018 Fundacja Karaimskie Dziedzictwo realizowała zadanie pn. Sporządzenie dokumentacji dźwiękowej ostatnich użytkowników mówionego języka karaimskiego w ramach umowy z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych i Administracji nr 394-WMNiE-2018 z dn. 22.02.2018 r. Celem tego przedsięwzięcia jest zachowanie dziedzictwa kulturowego Karaimów w postaci rejestracji dźwiękowej języka karaimskiego pozyskanego od ostatnich osób posługujących się biegle tym językiem głównie na Litwie. Jedynym miejscem, gdzie żyją jeszcze osoby posługujące się na co dzień językiem karaimskim jest Litwa. Język karaimski został wpisany do Czerwonej Księgi UNESCO, jako „język krytycznie zagrożony wymarciem”. Zadanie realizowano z naukowcami z Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Jagiellońskiego przy udziale koordynatora z Fundacji Karaimskie Dziedzictwo. W maju i lipcu 2018 roku obyły się trzy wyjazdy badawcze na Litwę, gdzie w Wilnie, Trokach, Poniewieżu i Nowym Mieście dokonano nagrań 21 osób posługujących się językiem karaimskim. Uzyskano łącznie 81 plików dźwiękowych w języku karaimskim oraz kilkadziesiąt godzin nagrań zawierających bogaty materiał z zakresu językoznawstwa i kulturoznawstwa, będący niezwykle cennym zapisem dla przyszłych pokoleń i świata nauki ostatnich użytkowników języka karaimskiego. Planowana jest naukowa analiza fonetyczna i fonologiczna zebranego materiału dźwiękowego służąca do celów naukowych i dydaktycznych oraz kontynuacja badań terenowych na Litwie z udziałem Fundacji Karaimskie Dziedzictwo celem poszerzenia zebranego materiału dźwiękowego.

W dniach 5-7.09.2018  Fundacja Karaimskie Dziedzictwo współorganizowała jako partner Zakładu Turkologii i Ludów Azji Środkowej Wydziału Orientalistycznego Uniwersytetu Warszawskiego V Międzynarodowy Kongres Turkologiczny, w którym uczestniczyli naukowcy z wielu światowych ośrodków naukowych. Podczas kongresu poruszane były m.in. zagadnienia karaimskie w wystąpieniach naukowców z Polski i zza granicy (Uchwała Zarządu nr 4/2/2018).

Innym przejawem współpracy Fundacji z ośrodkami naukowymi w Polsce było podpisanie listu intencyjnego z dyrekcją Instytutu Archeologii Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. W ramach porozumienia Fundacja Karaimskie Dziedzictwo włączyła się w organizację ogólnopolskiej konferencji pn. "Dziedzictwo nasze czy obce: sto lat dyskusji w niepodległej Polsce" (Uchwała Zarządu nr 1/3/2018), która odbyła się 22 października 2018 roku i była 8. konferencją z cyklu "Konserwacja Zapobiegawcza Środowiska". Głównym celem było poruszenie zagadnień związanych z tzw. "trudnym" dziedzictwem, należącym do mniejszości etnicznych bądź religijnych. Na konferencji wygłoszono referaty o tematyce karaimskiej.

Fundacja Karaimskie Dziedzictwo przy współpracy ze Związkiem Karaimów Polskich zorganizowała wystawę pt. Karaimi w Niepodległej 1918-1939. Koncert z tej okazji i wernisaż wystawy odbyły się w dn. 24.11.2018 r. w Muzeum Etnograficznym we Wrocławiu

W końcu roku 2018 Fundacja Karaimskie Dziedzictwo zwieńczyła starania o uzyskanie statusu Organizacji Pożytku Publicznego i została wpisana na listę podmiotów OPP prowadzoną przez Narodowy Instytut Wolności. Zmiana statusu Fundacji wiązała się m.in. z zatwierdzeniem przez Krajowy Rejestr Sądowy nowego Statutu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo oraz powołaniem dodatkowego organu nadzoru, jakim jest Rada Fundacji.